Tagarchief: gebiedsontwikkeling

Publicatie ‘Nieuw licht op #leegstand’

Helaas gemist maar zeer interessant om te delen:
Symposium ‘Nieuw Licht op Leegstand’, 5 september 2012

‘Jeanne Dekkers Architectuur constateert dat onder andere de huidige regelgeving, strenge bestemmingswijzigingen en ongunstige locaties leiden tot leegstand van vastgoed – in casu kantoorgebouwen. Het architectenbureau gebruikt de startsubsidie om nieuwe ontwerpconcepten voor hergebruik te ontwikkelen. Daarbij richt het architectenbureau zich op het programma en op gebiedsontwikkeling.’

Advertenties

Festivalisering en/of Co-Creatie in de gebiedsontwikkeling.

Gehoord in Amsterdam op 5 juli 2012: bijeenkomst Co-Creatie en Co-Makers.

De crisis zorgt voor hervormingen in de wijze waarop vastgoed- en gebiedsontwikkeling door publieke en private partijen wordt aangepakt.

De traditionele aanpak van ontwikkelen werkt niet meer, zowel de producten als de aantallen worden niet meer opgenomen door de markt, de klanten zijn kritisch.. Oude opvattingen over publiek-private rolverdeling en processturing vanuit de gemeente zijn aan herziening toe. Hoe kunnen we echt bouwen met de klant, de traditionele rolpatronen doorbreken, de doorlooptijden aanzienlijk verkorten, risico’s beheersen en meer flexibiliteit in het ontwikkelproces brengen? Hoe kunnen klanten, gemeente, marktpartijen elkaar beter vinden?

De tijd gaat door en ondertussen ontstaan er veel nieuwe initiatieven in de stad. OGA en AM organiseerde op 5 juli een bijeenkomst Co-Creatie en Co-Makers om actuele voorbeelden van deze andere werkwijze te horen.

Festivalisering
Zef Hemel was één van de sprekers en hij gaf een lezing over Festivalisering van de gebiedsontwikkeling. Zijn pleidooi is een nieuwe kijk op gebiedsontwikkeling middels grote evenementen en festivals. Als voorbeeld het 700 jarig bestaan van Amsterdam (1975) waarin een aantal grote investeringen in kunst en cultuur hebben plaatsgevonden. Bijvoorbeeld de eerste Sail werd georganiseerd en diverse museums gerenoveerd waar de stad Amsterdam nu nog van profiteerd.

Een korte bloemlezing van de evenementen:
 2013 400 jaar grachtengordel
 2016 EK atletiek (thema: sport)
 2019 Universiade (thema: sport)
 2022 floriade (thema: voedsel)
 2025 Amsterdam 750 jaar (thema: water)
 2028 Olympische Spelen (thema: Sport)

Duurzame ontwikkeling ontstaat door het bestaande te benutten en te investeren op de lange termijn. Investeringen in cultuur, sportvoorzieningen, hotels, openbare ruimte en infra koppel je aan de te organiseren evenementen. Waarmee de culturele infrastructuur als aanjager dient van de fysieke infrastructuur.

 
Gehoord in Amsterdam op 3 juli 2012: Joint Venture 2012! Burgers maken de stad.

Hoe anders was het bij de bijeenkomst Joint Venture 2012! Ondanks of misschien wel juist vanwege de oprukkende economische crisis starten Amsterdammers massaal nieuwe en kleinschalige initiatieven: Burgers maken de stad! Bottom-up en veelal gebruik makend van nieuwe media nemen ze het heft in eigen handen om communities te starten die de eigen buurt, wijk of werkomgeving van nieuw elan voorzien.

Zelf doen
Vanuit gedeelde ambities en belangen verbinden bewoners en sociaal ondernemers zich om samen de stad te maken. Met moestuinen verbouwen ze niet alleen hun eigen voedsel, maar scheppen ze ook nieuwe gemeenschappen. Energie en zelfbouw coöperaties, Trusts en wijkondernemingen zijn samenwerkingsverbanden die alternatieve vormen van gebiedsontwikkeling en publieke diensten mogelijk maken. Offline en online ontstaan allerlei ruilmarkten waarmee ze gereedschap, diensten en wat al niet meer onderling uitwisselen. Het motto: Delen is het nieuwe hebben!

Alternatieve economie
Met nieuwe verdienmodellen, crowdfunding en lokale munteenheden initiëren bewoners hun eigen alternatieve economieën. Uitgangspunt is om de waardecreatie waar zij hard aan werken ook terug de eigen wijk in te laten vloeien. Gedeeld eigenaarschap en ondernemerschap lijken daarom de Amsterdamse toverwoorden voor de komende jaren.

 
Wat beide bijeenkomsten bindt is het feit dat festivals en evenementen laagdrempelig zijn voor het publiek en dient het als ontmoetingsplek voor burgers en professionals en het kan een belangrijke rol spelen in de stads- of gebiedspromotie en marketing.

Niet alleen een directe impuls door het trekken van bezoekers, maar ook op de langere termijn, omdat het een bijdrage levert aan een positief imago van de stad of gebied. Met een cultureel middel wordt een economisch doel nagestreefd (Boogaarts 1992).

Drie broedplaatsconcepten en hun toepassing in Lelystad.

In veel gebiedsontwikkelingen zijn creatieve broedplaatsen katalysatoren van ontwikkeling. Wordt een broedplaats opgestart, dan zal het gebied nieuwe bezoekers krijgen, waardoor het gebied aantrekkelijker wordt. Onbekend maakt immers onbemind.

Steden besteden meer en meer aandacht aan de ontwikkeling van broedplaatsen. Zo is in Amsterdam al jaren Bureau Broedplaatsen actief. De organisatie ondersteunt middels advies en subsidies ondernemers bij het opzetten van broedplaatsen. Ook in Lelystad is in 2009 in het stadsdeel Warande de broedplaats De Barak gestart waarmee wordt beoogd de wijk een culturele identiteit te geven middels kunstprojecten.

Creatieve broedplaatsen blijken een sociale, economische of culturele effecten te hebben op zijn omgeving mits hier actief op gestuurd wordt in de programmering van activiteiten en samenstelling van gebruikers en functies (Verschoor 2009).

In interviews met broedplaatsgebruikers kwam bovendien naar voren dat de grootte (in m2), de functie  (mate van commercialiteit) en de locatie de programmatische mogelijkheden kunnen verruimen en beperken en daardoor van grote invloed zijn op de invulling van de broedplaats. Iedere context is anders en vraagt (dus) om andere eigenschappen van de creatieve broedplaats; om een andere stedelijke waarde.

Met dit als uitgangspunt heeft Verschoor drie broedplaats concepten ontwikkeld met ieder hun eigen, op de context afgestemde stedelijke waarde: Expose, Interact en Attract.

  • Expose is een broedplaats waar volop mogelijkheden worden geboden om de cultuurproductie te presenteren aan bezoekers. Het zijn de woonmilieus in en direct rondom het centrum waar Expose het beste gedijt.
  •  In Interact staat de interactie tussen de broedplaatsgebruikers en de buurt met zijn bewoners centraal. De waarde van Interact is in wijken met een lage sociaal economische status en met veel stadsvernieuwingsprojecten.
  • Attract is een broedplaats voor extreem extraverte creatieve bedrijvigheid en diverse (culturele) publieksfuncties die gezamenlijk een sterk imago op kunnen bouwen en  publiek trekken. Attract is geschikt voor leegstaande kantoren locaties en leegstaande industriële locaties (bedrijventerreinen).

De drie concepten toegepast in Lelystad:

= In het stadscentrum en de kustzone dreigt een verarming van het voorzieningenaanbod omdat de kosten voor woon- en werkruimte, kleinere winkels of galeries te hoog is. Expose kan een exclusief en innovatief voorzieningenaanbod bieden.

= De Zuiderzeewijk, de Kamp / Wold en de binnenstedelijke bedrijventerreinen (Gildehof, Kempenaar, Jol, Meent en Griend) zijn geschikt voor Interact broedplaatsen als de ondernemers en kunstenaars worden verbonden aan wijkbelangen.  Zo wordt de bestaande monofunctionaliteit van de buurt doorbroken, levendigheid gecreëerd en de interactie met de omwonenden opgezocht.

= Broedplaats Attract is, vanwege de aantrekkende werking op bewoners en bezoekers, geschikt in de (deels verlaten) wijken Noordersluis, Lelycentre en Oostervaart (niet op de kaart). Het karakter en imago van de in onbruik geraakte terreinen veranderen wat ten goede komt voor toekomstige ontwikkelingen.